Tariff શોક: મેક્સિકોએ ભારત પર 50% આયાત જકાત વધારવાની જાહેરાત કરી; ₹80,607 કરોડની નિકાસ પર ખતરો, FTA વગરના દેશોને નિશાન.

ભારતીય નિકાસકારો અને કેન્દ્ર સરકાર માટે એક મોટા ચિંતાજનક સમાચાર સામે આવ્યા છે. મેક્સિકોએ ભારત અને ચીન સહિત અનેક એશિયન દેશો પર 50% સુધીના ભારે ટેરિફ (Tariff) વધારાની જાહેરાત કરી છે. આ નિર્ણયને મેક્સિકન કોંગ્રેસના બંને ગૃહો દ્વારા 11 ડિસેમ્બર, 2025 ના રોજ મંજૂરી આપવામાં આવી હતી અને તે 1 જાન્યુઆરી, 2026 થી અમલમાં આવવાનો છે.

મેક્સિકોના આ પગલાથી ભારતની આશરે ₹80,607 કરોડ (8.90 બિલિયન ડૉલર) થી વધુની વાર્ષિક નિકાસ જોખમમાં મૂકાઈ ગઈ છે, જે 2024-25 નાણાકીય વર્ષમાં મેક્સિકોને થઈ હતી.

મેક્સિકોએ આ ટેરિફ કેમ લાદ્યો?

મેક્સિકો સરકાર દ્વારા આ ઊંચા ટેરિફ લાદવાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ બે ગણા છે:

1. સ્થાનિક ઉત્પાદનને વેગ: સ્થાનિક (ડોમેસ્ટિક) ઉદ્યોગોને સુરક્ષિત કરવા અને તેમના ઉત્પાદનને પ્રોત્સાહન આપવા માટે.

2. વેપાર અસંતુલન ઘટાડવું: એશિયન દેશો, ખાસ કરીને ચીન અને ભારત સાથેના વેપાર અસંતુલનને ઘટાડવું.

આ ટેરિફ એવા દેશોની આયાતને લક્ષ્ય બનાવે છે જેમની પાસે મેક્સિકો સાથે મુક્ત વેપાર કરાર (Free Trade Agreement – FTA) નથી, જેમાં ભારત, ચીન, દક્ષિણ કોરિયા, થાઈલેન્ડ અને ઇન્ડોનેશિયાનો સમાવેશ થાય છે. આ નિયમો હેઠળ, મેક્સિકો લગભગ 1,463 માલ પર આયાત ડ્યુટી લાદશે.

ભારતીય નિકાસકારોમાં ઊંડી ચિંતા

મેક્સિકોના આ નિર્ણયથી ભારતીય નિકાસ ક્ષેત્રમાં ઊંડી ચિંતા વ્યાપી ગઈ છે, ખાસ કરીને નીચેના મુખ્ય ક્ષેત્રોમાં:

• ઓટોમોબાઈલ અને ઓટો કોમ્પોનન્ટ્સ

• મશીનરી અને ઇલેક્ટ્રિકલ/ઇલેક્ટ્રોનિક્સ સામાન

• ઓર્ગેનિક રસાયણો અને ફાર્માસ્યુટિકલ્સ

• કાપડ (ટેક્સટાઇલ) અને પ્લાસ્ટિક

જો 50% સુધીનો ટેરિફ લાગુ થશે, તો ભારતીય માલની કિંમત મેક્સિકન બજારમાં બિન-સ્પર્ધાત્મક બની જશે, જેનાથી નિકાસમાં ભારે ઘટાડો થઈ શકે છે.

ભારતનો સખત વાંધો અને તાત્કાલિક વાટાઘાટો

ભારત સરકારે આ ઊંચા ટેરિફ લાદવાના મેક્સિકોના નિર્ણય સામે ઔપચારિક રીતે સખત વાંધો ઉઠાવ્યો છે.

• ઉચ્ચ સ્તરીય બેઠકો: વાણિજ્ય સચિવ રાજેશ અગ્રવાલ અને મેક્સિકોના નાયબ અર્થવ્યવસ્થા મંત્રી લુઈસ રોસેન્ડોએ તાજેતરમાં ઉચ્ચ સ્તરીય બેઠક યોજી હતી અને ટૂંક સમયમાં વધુ બેઠકો થવાની અપેક્ષા છે.

• એકપક્ષીય સ્વભાવ પર ચિંતા: સરકારે સ્પષ્ટપણે જણાવ્યું છે કે પૂર્વ સલાહ લીધા વિના મોસ્ટ ફેવર્ડ નેશન (MFN) ટેરિફમાં આટલો મોટો વધારો કરવો એ સહકારી આર્થિક જોડાણની ભાવના અને બહુપક્ષીય વેપાર પ્રણાલીના સિદ્ધાંતોની વિરુદ્ધ છે.

ભારતે એવો પણ સંકેત આપ્યો છે કે જો વાટાઘાટો નિષ્ફળ જશે, તો નવી દિલ્હી ભારતીય નિકાસકારોના હિતોનું રક્ષણ કરવા માટે યોગ્ય પગલાં લેવાનો અધિકાર અનામત રાખે છે. આગામી બે સપ્તાહમાં આ મુદ્દે કોઈ નક્કર ઉકેલ આવે તેવી આશા છે.

શું તમે જાણવા માંગો છો કે ભારત અને મેક્સિકો વચ્ચે કયા ઉત્પાદનોનું સૌથી વધુ વેપાર થાય છે?