ગુજરાત, જે સ્વચ્છ અને પારદર્શક શાસન માટે પ્રયત્નશીલ રહે છે, ત્યાંથી એક ખૂબ જ ચોંકાવનારી ઘટના સામે આવી છે. રાજ્યની સૌથી પ્રતિષ્ઠિત તપાસ એજન્સીઓમાંની એક, CID (ક્રાઈમ ઈન્વેસ્ટિગેશન ડિપાર્ટમેન્ટ) ક્રાઈમ ના અધિકારીઓ જ ભ્રષ્ટાચારના કેસમાં રંગે હાથ ઝડપાયા છે.
ગાંધીનગર ખાતે એન્ટિ કરપ્શન બ્યુરો (ACB) એ એક ઓપરેશન પાર પાડીને CID ક્રાઈમના એક પોલીસ ઇન્સ્પેક્ટર (PI) અને એક કોન્સ્ટેબલને ₹30 લાખ ની જંગી રકમની લાંચ લેતા ઝડપી પાડ્યા છે. આ ઘટનાએ માત્ર પોલીસ વિભાગમાં જ નહીં, પરંતુ સમગ્ર સરકારી તંત્રમાં મોટી હલચલ મચાવી દીધી છે.
લાંચકાંડનો ઘટનાક્રમ: 30 લાખની માગણી શા માટે?
પ્રાપ્ત માહિતી મુજબ, આ લાંચનો કેસ એક જમીન વિવાદ અથવા કોઈ અન્ય ગંભીર ગુનાહિત કેસ સાથે જોડાયેલો છે, જેમાં આરોપીઓને મદદ કરવા અથવા તેમની સામે નરમ વલણ અપનાવવા માટે આ રકમની માંગણી કરવામાં આવી હતી.
-
ફરિયાદીની ફરિયાદ: ફરિયાદી, જે કાયદાકીય મુશ્કેલીમાં હતા, તેમણે CID ક્રાઈમ દ્વારા કરવામાં આવતી હેરાનગતિ અને લાંચની માગણીથી કંટાળીને ACB નો સંપર્ક કર્યો હતો.
-
જાળ બિછાવવું: ACB એ ફરિયાદીની વાત સાંભળ્યા બાદ તાત્કાલિક કાર્યવાહી શરૂ કરી. ACB ની ટીમે ગુપ્ત રીતે જાળ બિછાવી અને PI અને કોન્સ્ટેબલને લાંચની રકમ સ્વીકારતી વખતે રંગે હાથ ઝડપી પાડ્યા.
-
ઝડપાયેલી રકમ: PI અને કોન્સ્ટેબલ પાસેથી સ્થળ પરથી ₹30 લાખની રકમ કબજે કરવામાં આવી હતી. આટલી મોટી રકમની લાંચ સીધી રીતે લેવાતી ઝડપાવવી એ રાજ્યમાં ભ્રષ્ટાચારનું ગંભીર સ્તર દર્શાવે છે.
CID ક્રાઈમની પ્રતિષ્ઠા દાવ પર
CID ક્રાઈમ જેવી એજન્સીઓ પર સામાન્ય જનતા અને સરકાર બંનેનો વિશ્વાસ હોય છે કે તેઓ ગંભીર ગુનાઓની નિષ્પક્ષ તપાસ કરશે. જો આ એજન્સીના અધિકારીઓ જ ભ્રષ્ટાચારમાં લિપ્ત હોય, તો તે કાયદાના શાસન માટે ગંભીર ખતરો ઊભો કરે છે:
-
ન્યાયમાં અવરોધ: જ્યારે તપાસકર્તા અધિકારીઓ પોતે જ લાંચ લઈને કેસને નબળો પાડે છે, ત્યારે ન્યાય યોગ્ય વ્યક્તિને મળી શકતો નથી.
-
જાહેર વિશ્વાસને નુકસાન: આ પ્રકારની ઘટનાઓથી સામાન્ય જનતાનો પોલીસ અને સરકારી તંત્ર પરનો વિશ્વાસ તૂટી જાય છે.
-
ઉચ્ચ સ્તરીય તપાસની જરૂર: ₹30 લાખની લાંચનો કેસ દર્શાવે છે કે આ ભ્રષ્ટાચાર માત્ર PI અને કોન્સ્ટેબલ પૂરતો મર્યાદિત નથી, પરંતુ તેમાં ઉચ્ચ અધિકારીઓ અથવા અન્ય સ્ટાફની સંડોવણી હોવાની પણ શક્યતા છે.
સરકારની પ્રતિક્રિયા અને કાર્યવાહી
ACB દ્વારા સફળતાપૂર્વક આ ઓપરેશન પૂર્ણ થયા બાદ, સરકારી સ્તરે પણ તાત્કાલિક કાર્યવાહીની માંગ ઉઠી છે.
-
તાત્કાલિક સસ્પેન્શન: નિયમો મુજબ, લાંચ લેતા ઝડપાયેલા PI અને કોન્સ્ટેબલને ફરજ પરથી તાત્કાલિક સસ્પેન્ડ કરવામાં આવશે.
-
વિભાગીય તપાસ: આ બંને અધિકારીઓની સંપત્તિ અને અન્ય અપ્રમાણસર આવકના સ્ત્રોતોની વિસ્તૃત તપાસ (Disproportionate Assets Probe) પણ શરૂ કરવામાં આવશે.
-
નૈતિકતાનું પુનર્ગઠન: આ ઘટના ગુજરાત પોલીસ વિભાગની નૈતિકતા અને પારદર્શિતા જાળવવાની જરૂરિયાત પર ગંભીર પ્રશ્નો ઉભા કરે છે. વરિષ્ઠ અધિકારીઓએ હવે આંતરિક સફાઇ અભિયાન હાથ ધરવું પડશે.
ભ્રષ્ટાચાર સામે ઝીરો ટોલરન્સ
ગાંધીનગરમાં CID ક્રાઈમના અધિકારીઓનું લાંચ લેતા ઝડપાવવું એ દર્શાવે છે કે ભ્રષ્ટાચારની જડ હજુ પણ ઊંડી છે. જોકે, ACB ની આ કાર્યવાહી પ્રશંસનીય છે અને તે એક સ્પષ્ટ સંદેશ આપે છે કે ભલે અધિકારી ગમે તેટલો મોટો હોય, કાયદાની પહોંચથી કોઈ બચી શકશે નહીં.
આવા કિસ્સાઓ પ્રકાશમાં આવવા જરૂરી છે, જેથી સરકારી તંત્રમાં રહેલા ‘સડેલા સફરજન’ ને દૂર કરી શકાય અને સામાન્ય જનતાનો વિશ્વાસ પુનઃસ્થાપિત કરી શકાય. ગુજરાત સરકાર માટે આ એક તક છે કે તેઓ ભ્રષ્ટાચાર સામેની લડાઈમાં ‘ઝીરો ટોલરન્સ’ ની નીતિને વધુ મજબૂત બનાવે.