ભારતમાં ઈલેક્ટ્રિક વાહનો (EV) ખરીદતા ઘણા લોકો માને છે કે હવે તેઓને ક્યારેય ટોલ ટેક્સ ચૂકવવો નહીં પડે. સબસિડી, ઓછા GST અને રોડ ટેક્સમાં છૂટ વચ્ચે ટોલ માફીની ચર્ચા વધુ પ્રચલિત બની છે.
પરંતુ EV Toll Tax Policy મુજબ હકીકત થોડું અલગ છે. આખા ભારતમાં EV માટે ટોલ ફ્રીનો કોઈ એકસરખો નિયમ લાગુ નથી.
NHAI હેઠળના નેશનલ હાઈવેના નિયમો
ભારતમાં મોટાભાગના રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગો National Highways Authority of India (NHAI) હેઠળ આવે છે.
-
EV વાહનો માટે સંપૂર્ણ ટોલ માફી નથી.
-
કેટલાક કિસ્સાઓમાં 50% સુધી રાહત મળતી હોવાની માહિતી મળી છે.
-
કોમર્શિયલ ઈલેક્ટ્રિક વાહનો (માલસામાન વહન કરતા) માટે સામાન્ય ટોલ નિયમો જ લાગુ પડે છે.
અથાર્ત, EV ચલાવવાથી મુસાફરી સસ્તી બની શકે છે, પણ સંપૂર્ણ મફત નથી.
મહારાષ્ટ્રમાં વિશેષ રાહત
Maharashtra એ EV માટે વિશેષ નીતિ અમલમાં મૂકી છે.
-
રાજ્યમાં નોંધાયેલા EV કાર અને કેટલીક બસોને ટોલમાં મુક્તિ આપવામાં આવી છે.
-
ખાનગી કાર અને ST બસો આ છૂટ હેઠળ આવરી લેવાઈ છે.
આ કારણે મહારાષ્ટ્રમાં EV માલિકોને વધારાનો આર્થિક ફાયદો મળે છે.
અન્ય રાજ્યોમાં શું સ્થિતિ છે?
Gujarat સહિતના મોટાભાગના રાજ્યોમાં EV માટે અલગથી ટોલ માફીનો નિયમ લાગુ નથી.
-
ટોલ દર પેટ્રોલ અને ડીઝલ વાહનો જેવો જ રહે છે.
-
FASTag દ્વારા જ ટોલ કાપવામાં આવે છે.
હાઈવે પર નીકળતા પહેલા FASTagમાં પૂરતું બેલેન્સ હોવું જરૂરી છે.
EV Toll Tax Policy પાછળનું લોજિક
સરકાર EV પ્રોત્સાહન માટે નીચેની સુવિધાઓ આપે છે:
-
ખરીદી પર સબસિડી
-
ઓછો GST દર
-
રોડ ટેક્સમાં રાહત
પરંતુ ટોલ પ્લાઝા ખાનગી અથવા PPP મોડલ હેઠળ સંચાલિત હોવાથી સીધી ટોલ માફી તમામ જગ્યાએ શક્ય નથી.
ભવિષ્યમાં શું ફેરફાર શક્ય?
વિશ્વભરમાં ગ્રીન એનર્જી અને સસ્ટેનેબલ ટ્રાન્સપોર્ટ પર ભાર મૂકાઈ રહ્યો છે. ભારતમાં EV વેચાણ વધતા ભવિષ્યમાં અન્ય રાજ્યો પણ ટોલ રાહતની દિશામાં પગલાં ભરી શકે છે.
હાલ માટે, EV Toll Tax Policy અનુસાર સંપૂર્ણ ટોલ ફ્રી સુવિધા માત્ર મર્યાદિત વિસ્તારોમાં જ ઉપલબ્ધ છે.
EV ખરીદવાથી ઈંધણ અને મેન્ટેનન્સ ખર્ચમાં મોટો ફાયદો થાય છે, પરંતુ ટોલ ટેક્સ બાબતે સંપૂર્ણ માફી મળે છે એવી માન્યતા ખોટી છે.
EV Toll Tax Policy રાજ્ય મુજબ બદલાય છે. હાઈવે પર નીકળતા પહેલા નિયમો જાણી લો અને FASTag તૈયાર રાખો.